Leuven is een grensgebied tussen laag en midden België, tussen zand en leemstreek, tevens gelegen aan de taalgrens. De Dijle die door de stad vloeit was eertijds de scheiding tussen Nerviers en Eburonen.

Alhoewel de omgeving sinds de oudheid bewoond was zijn de vondsten eerder schaars.

Ten tijde van de Romeinse overheersing kruiste de heirbaan van Aken naar Beauvais hier de Dijle, tevens het eindpunt van haar bevaarbaarheid.

De Christianisering van onze gewesten dateert van de 8^ste eeuw, meerdere nog bestaande Romaanse kerkjes in de omgeving van de stad zijn er het levend bewijs van.

De eerste geschreven teksten met vermelding Luvanium en Loven dateren uit 884 toen de Noormannen zich hier gevestigd hadden en uit 891 toen ze er door Arnulf van Carinthië verslagen werden.

Waar zich de eerste woonkern bevond is nog steeds niet achterhaald.

De eerste Hertogen van Leuven zijn mogelijk afkomstig van Sint Quentin in Noord Frankrijk.